Ilustración conceptual: o mantemento da pasarela de Cordeiro sobre a PO-548 (Pontecesures–Vilagarcía).
A Xunta de Galicia, a través do seu servizo de conservación de estradas, acomete estes días o mantemento da pasarela instalada sobre a PO-548 (Pontecesures–Vilagarcía) no lugar de Cordeiro, no concello de Valga — a vía que moitos veciños e veciñas de Pontecesures usan a diario de camiño a Vilagarcía.
Actúase tanto na parte da pasarela destinada ao tránsito peonil —instalada hai case tres anos para mellorar a seguridade nesta zona de paso tan concorrida— como na vía de circulación rodada da propia pasarela, coa que se conectan o entorno da igrexa parroquial de Santa Comba co colexio Xesús Ferro Couselo, o tanatorio municipal e o pabellón de Beiro.
Os traballos inclúen a renovación da sinalización horizontal e, na zona peonil —duns 22 metros de longo por case 3 de ancho—, a aplicación dun tratamento antideslizante «para mellorar a adherencia dos usuarios», segundo explica o Concello de Valga.
A pasarela peatonal instalouse en novembro de 2023, cunha financiación de 737.000 euros asumida pola propia Xunta. Coa estrutura conseguiuse un espazo seguro para quen se despraza a pé ou en bicicleta nun itinerario moi transitado: por ese tramo da PO-548 circulan a diario máis de 5.000 vehículos.
A Festa da Anguía e Mostra da Caña do País de Valga pechou outra edición no parque Irmáns Dios Mosquera, e xa coñécense todos os premiados dos concursos convocados.
No concurso de tapas, O Pontellón levouse o Mandil de Ouro —tanto para o xurado como para o público— cunha empanadilla polaca rechea de anguía e un toque cajún. O Mandil de Prata foi para A Charca pola súa cazolada de anguía con patacas panadeiras, tomate, pemento, chícharos, setas e cola de lagostino, e o de Bronce para o Bar Pardal coa súa anguía afumada.
Na mostra da caña, o veciño de Baño Pablo Quintáns Buceta gañou o primeiro premio nas modalidades de branca e de herbas, mentres que na categoría de tostada impúxose Jorge Rodríguez, de Coto. Os segundos postos foron para María Dolores Quintáns (Avenida da Coruña), Josefina Santiago (Senín) e o propio Pablo Quintáns.
Ademais, no certame Embelecer Valga o primeiro premio foi para Os Martores pola recuperación do seu parque infantil, seguidos de Campaña (almacén para o campo da festa) e Carballiño (área de fútbol).
El BNG quiere que en las zonas urbanas deje de ser una carretera destinada al tránsito de vehículos para convertirse en una «avenida integrada en la vida cotidiana»
El paso de peatones con semáforo de pulsador estrenado en enero.
El pasado mes de enero el Concello de Valga anunciaba la entrada en servicio de un paso de peatones en la carretera N-550, a la altura de Ponte Valga, regulado por un semáforo con botón pulsador táctil, mediante el que mejorar la accesibilidad y seguridad de los viandantes.
La demora en los procesos selectivos dificulta la cobertura de un puesto clave como es Secretaría-Intervención
María Ángeles García Villaverde, secretaria-interventora en Pontecesures.
Los concellos de la comarca de Ulla-Umia y, en general, las pequeñas villas comparten un problema común: cada vez cuesta más encontrar funcionarios, algo que ralentiza la gestión municipal y pone en riesgo algunos servicios básicos. El propio Consello de Contas, en su informe de fiscalización de la provisión de puestos de intervención y secretaría-intervención, apunta que, en 2025, el 28% de estos puestos estaban vacantes y, concretamente, entre 2023 y 2025 los de secretaría-intervención pasaron de 34 a 44 plazas libres.
Sin duda, esta situación tiene consecuencias directas en los concellos, donde en algunos casos resulta muy complicado licitar obras de gran envergadura o algo mucho más sencillo, como sería convocar un Pleno ordinario de la corporación.
Moraña sin Plenos
Esto es precisamente lo que pasa en Moraña desde hace ya más de un año, tras la jubilación de su secretario. Por esta administración han pasado ya tres secretarios en régimen de acumulación, pero, tal y como asegura el alcalde, Sito Gómez, no es suficiente para sacar adelante todo lo necesario. “Isto paraliza moito as xestións municipais. Estamos loitando contracorrente cunha traba que teñen moitos concellos”, cuenta.
Y en esto tiene mucha razón, porque una situación similar vive Caldas de Reis. Allí el puesto vacante es el de secretaría, ya que, al tratarse de un concello con mayor número de habitantes, estas funciones se dividen en dos figuras administrativas. Con todo, los problemas son los mismos, sobre todo para sacar adelante proyectos clave del mandato, como serían las modificaciones del PXOM necesarias para recuperar las casas rectorales, para construir un aparcamiento público en las inmediaciones del IES Aquis Celenis o para avanzar en la construcción de un nuevo centro de salud en la villa termal, entre otras.
Por su parte, Valga es otro de los ayuntamientos señalados por el Consello de Contas, ya que el nombramiento en acumulación para el puesto de intervención se remonta allí al año 2017.
Concellos estables
Por su parte, Cuntis y Pontecesures atraviesan ahora un período de estabilidad en lo que respecta a la cobertura de funcionarios, pero ambos coinciden en la dificultad que supone encontrar secretario-interventor. “Nós botamos case tres anos con interinos. Agora temos un permanente dende hai dous anos, pero somos dos poucos”, cuenta el alcalde de Cuntis, Manuel Campos, quien insiste en que, aunque las plazas se convoquen todos los años, no llegan a nada, ya que se reparten por todo el territorio nacional.
Tanto Cuntis como Pontecesures son concellos de menos de 5.000 habitantes, lo que significa que el cargo de secretaría e intervención recae sobre una misma persona y no se divide en dos funciones, como sí ocurre en villas de mayor tamaño. Pero, ¿cuál es el papel de este trabajador en la administración?
“Todo pasa por nós”
La regidora de Pontecesures, Maite Tocino, explica que esta persona debe contar con un conocimiento “amplísimo” tanto de aspectos económicos como jurídicos. “Se a persoa responsable non ten a formación axeitada, isto paraliza o concello porque non hai outro funcionario que, co seu informe, poida avaliar as decisións que se toman certificando que se axustan á normativa. Non ter esa figura de xeito definitivo pon ás administracións locais en situacións moi complexas”, señala.
“Cando fas acumulación cobras só ata o 30 % das túas retribucións principais. Falo por facer un favor”
Precisamente, la persona encargada de todas estas funciones en Pontecesures lo confirma: “todo pasa por nós”. María Ángeles García Villaverde no solo trabaja como secretaria-interventora en esta villa, sino que también asumió funciones en régimen de acumulación en el Concello de Moraña, precisamente para dar cobertura a los trámites tras la jubilación del anterior funcionario. “Estiven alí ata finais de xullo do ano pasado, pero aínda non saíu a concurso a praza. Cando fas acumulación tes que organizarte fóra do teu horario laboral, quitando horas da túa vida persoal”, cuenta.
El ritmo de las convocatorias
También asegura que esta tendencia no se veía en Galicia, pero ahora comienza a ser un patrón frecuente. “Non se xustifica co tema económico, porque cando colles o posto acumulado cobras só ata o 30 % das túas retribucións principais. A maioría das veces falo por facer un favor”, aclara la cesureña.
Como funcionaria que pasó por los procesos selectivos, considera que las jubilaciones y el ritmo de las convocatorias llevan a un déficit de habilitados nacionales y a que no se cubran las plazas. “Nos últimos ano estase a notar máis. Os procesos selectivos prolónganse moito, son varios meses; despois, ata que sae o concurso, hai que facer un periodo de prácticas e un curso formativo, e pasa máis dun ano ata que esa xente pode entrar a traballar. É máis rápido o ritmo das xubilacións que o da xente que entra”, declara la cesureña María Ángeles.
Así, mientras estos procesos selectivos nacionales acumulan demoras, los pequeños concellos continúan sobrellevando las dificultades de gestionar las administraciones locales con una clara falta de funcionarios, optando por soluciones temporales, como el régimen de acumulación.
A Deputación de Pontevedra aprobou unha achega de máis de 70.000 euros para o acondicionamento e humanización da rúa Carles en Pontecesures, dentro do Plan +Provincia 2026-2027.
O proxecto prevé dotar esta vía dunha plataforma única con zonas de tránsito separadas, mellorar a rede de pluviais e remodelar o alumbrado público. Tamén se realizarán melloras no parque infantil do contorno.
A convocatoria provincial, que suma un total de 550.000 euros, beneficia ademais os concellos de Valga (case 250.000 euros para asfaltados), Sanxenxo (160.000 euros para mellorar a accesibilidade da praza Manuel Cortés de Bordóns) e Meaño (preto de 80.000 euros para o ensanche de dous camiños en Dena e Lores).
O Plan de Seguridade Viaria dos Camiños de Santiago volve dar un paso adiante coa publicación no Diario Oficial de Galicia do proxecto de trazado dos tramos comúns do Camiño Portugués e do Camiño da Costa. O obxectivo principal é separar aos peregrinos do tráfico rodado en 14 concellos das provincias de Pontevedra e A Coruña.
A actuación afecta a un total de 248 predios e inclúe a Pontecesures entre os municipios beneficiados, xunto con Redondela, Vilaboa, Barro, Portas, Tui, Pontevedra, Baiona, O Porriño, Valga, Padrón, Teo, Rois e Ames. A documentación completa, coa relación de bens e propietarios afectados, xa está dispoñible na sede de Turismo de Galicia, nas áreas provinciais, nos concellos implicados e na web de Turismo de Galicia.
A partir deste mércores 5 de agosto abre un prazo de 30 días hábiles para que as persoas afectadas poidan presentar alegacións, rectificar erros ou opoñerse ao proxecto ante a Axencia de Turismo de Galicia. Unha vez atendidas as observacións, o Consello da Xunta aprobará os trazados definitivos para proceder á execución das obras.
Esta iniciativa enmárcase no Plan de Seguridade Viaria dos Camiños de Santiago, que conta cunha inversión global de máis de 40 millóns de euros e actuacións en máis de 150 quilómetros das nove rutas xacobeas terrestres. Xa pasaron por este trámite o Camiño Primitivo, Fisterra-Muxía, o de Inverno, o Inglés e o do Norte.
Ayer a las doce de la mañana entró en la catedral la peregrinación arciprestal de Iria Flavia que trajo a Santiago una considerable multitud.
Es un arciprestazgo ya que comprende 250 kilómetros cuadrados con una población de cerca de cuarenta mil habitantes de parroquias enclavadas en los ayuntamientos de Padrón, Rianxo, Catoira, Dodro, Pontecesures y Valga,
Na Inchadiña Branca Vela participaron polbeiras, xeiteiras, unha buceta, un bote, unha gamela, unha traíña, un galeón ou un volanteiro.
Chegada das embarcacións a Padrón.
Polbeiras, xeiteiras, unha buceta, un bote, unha gamela, unha traíña, un galeón, un volanteiro… Trinta embarcacións tradicionais sucaron este sábado os ríos Ulla e Sar, dende Rianxo ata Padrón, con Rosalía de Castro por bandeira.
Embarcacións durante a travesía.
Nove barcos zarparon do porto de Rianxo ás 10.30 horas para formar a espectacular frota da Inchadiña Branca Vela, mais a maioría saíron da praia fluvial de Vilarello (Cordeiro, Valga) remontando o río Ulla e o Sar.
Foi unha navegación rápida, debido ao vento e a marea a favor, que axudou tanto na subida a vela como a remo no tramo do Sar.
Foron máis de 20 dornas (de diferente tipo: polbeiras, de tope, xeiteiras), unha buceta, un bote de Noia, unha gamelas da Guarda, unha traíña, un galegón do Ulla e o impresionante volanteiro da Guarda (O Piueiro) co velame dedicado a Rosalía.
Acto celebrado no Paseo do Espolón, cos participantes na Inchadiña Branca Vela alzando os remos.
Todas elas responderon á convocatoria da Fundación Rosalía de Castro e a A.C. Dorna da Arousa, coa colaboración dos concellos de Padrón, Rianxo, Catoira, Dodro e Valga.
Á súa chegada a Padrón, pasadas as seis da tarde, as embarcacións participantes homenaxearon a Rosalía de Castro cun fermoso despregamento de velas.
Remos depositados ante a estatua de Rosalía de Castro.
Ao pé do Paseo do Espolón os barcos flamexaron as velas ao ritmo da Marcha do Antigo Reino de Galicia e houbo unha ofrenda floral ante a estatua de Rosalía.
A continuación, os mariñeiros e mariñeiras ofreceron os seus remos á ilustre autora. Ademais, o cantautor Secho, de Dodro, interpretou o tema Inchadiña Branca Vela para os presentes.
Unha das embarcacións participantes, con Rosalía por bandeira na súa vela.
No acto participaron os alcaldes de Padrón, Anxo Arca; Rianxo, Julián Bustelo; e Dodro, Francisco Xabier Castro.
Chegada da Inchadiña Branca Vela a Padrón.
Esta actividade celebrouse por primeira vez no ano 2013, para conmemorar o 150 aniversario da publicación de Cantares gallegos.
Os participantes na Inchadiña Branca Vela, cos remos en alto no Paseo do Espolón.
A iniciativa xurdiu co obxectivo e recuperar a imaxe das dornas que Rosalía inmortalizou nos seus versos mentres remontaban o Ulla, unha imaxe moi habitual no século XIX, cando este río era unha importante vía de comunicación e comercio.
A Fundación Rosalía de Castro propúxolle á Escola de Navegación Tradicional Dorna da Illa da Arousa renderlle homenaxe a Rosalía de Castro desde o mar, desde a súa cultura e a súa xente.
